45. Hafta Sohbet Konusu: DOĞRU SÖZLÜLÜK (SIDK)
DOĞRU SÖZLÜLÜK (SIDK)
Değerli dostlar, bu dersimizde birA müslümanın en Önemli sıfatlarından Biri Olan doğruluk hakkında olacaktır.Cenab-I Allah Kuranda doğru insanlarla beraber olmamızı şöyle enretmektedir.
: {يا أيها الذين آمنوا اتقوا الله وكونوا مع الصادقين}.
1. "Ey inananlar! Allah'a karşı saygılı olun ve Ozu-sözü doğru olanlarla beraber bulunun. "Tevbe sûresi (9), 119
Sıdk, sözde ve özde doğruluk demektir. "Doğrularla beraber olmak", ISE netice itibâriyle "doğruya destek vermek" demektir.Başka birA ayettede doğrularla beraber olanların ecirleri hakkında,
{والصادقين والصادقات}.
2. "Doğru sözlü, doğru özlü erkek ve kadınlara Allah, bağışlanma ve Büyük CERI hazırlamıştır." Diye buyrulmaktadır. Ahzab sûresi (33), 35
Âyet, özünde, sözünde ve işinde doğru olmanın iki Önemli neticesini açıklamaktadır: Geçmişteki hataların bağışlanması (mağfiret) .. Gelecekte Büyük CERI (mükâfat) ... Bu, geçmişi ve geleceğiyle en Büyük güvenceye sahip olmak demektir.Öncelikli olarakta Yaratanımıza karşı dürüst olmamız gerektiği hakkında ayette ISE,
: {طاعة وقول معروف فإذا عزم الأمر فلو صدقوا الله لكان خيرا لهم}.
3. "Allah'a karşı dürüst ve samimi davransalardı, elbette kendileri için COK daha iyi olurdu." Muhammed sûresi (47), 21
Dürüstlük özellikle önceden Temenni edilen şeylerin bedeline katlanmakla isbat edilebilir. Faydasını da ancak bu bedeli ödemeye Häzir olanlar görür.Müslümana özünde, sözünde ve işinde dürüst olmak yaraşır.
Hadisler
«إن الصدق يهدي إلى البر وإن البر يهدي إلى الجنة, وإن الرجل ليصدق حتى يكتب عند الله صديقا, وإن الكذب يهدي إلى الفجور وإن الفجور يهدي إلى النار, وإن الرجل ليكذب حتى يكتب عند الله كذابا»
1. Abdullah İbni Mes'ud Ra 'Den rivâyet edildiğine gore Nebi SAV şöyle buyurdu:
"Şüphesiz ki sözde ve ISDE doğruluk hayra ve Ustun iyiliğe yöneltir. İyilik de cennete iletir. Kişi doğru söyleye söyleye Allah katında sıddîk (doğrucu) diye kaydedilir. Yalancılık, yoldan çıkmaya (fücûr) sürükler. Fücûr da cehenneme götürür. Kişi yalancılığı meslek edinince Allah katında COK yalancı (kezzâb) diye yazılır "Buhari, Edeb 69,. Muslim, Birr 103-105.
Açıklamalar
. Sıdk, sözünde ve işinde dürüst olmaktır Kizb ISE, bunun tam Äksi davranmaktır Sıddîk, doğruculuğu;. Kezzâb yalancılığı ADET edinmiş kişi demektir.
Dürüstlük, Ustun iyilik demek Olan birr'e; Birr ISE, cennet'e uzanan birA çizgidir. Sözünde ve işinde doğru olmaya gayret edenler, Nisa sûresi'nin 69. âyetinde belirtildiği üzere, peygamberlikten sonraki en yüksek mertebeye (sıddîkıyet) ereceklerdir. Doğruluğu ADET edinmenin yolunu Yuce Allah Tevbe sûresi'nin 119. âyetinde, "Ey iman edenler! Allah'a karşı saygılı bulunun ve sâdıklarla beraber olun "fermânıyla göstermektedir.
Hadisten Öğrendiklerimiz
1. Hennes hayrın sebebi Olan doğruluk teşvik edilmekte, hennes kötülüğün sebebi Olan yalandan Uzak kalınması istenmektedir.
2. Mükâfat ve cezâ, kulun yaptığı iyi ve Kotu amellere kil Soz konusu olur.
3. Doğrularla beraber olmak insanda "takvâ" duygusunu geliştirir.
«دع ما يريبك إلى ما لا يريبك, فإن الصدق طمأنينة, والكذب ريبة»
. 2 Ebu Muhammed Hassan İbni Ali İbni Ebu Talib ra şöyle dedi: Ben Resûlullah SAV 'Den:
"Şüpheliyi bırak, şüphe vermeyene bak. Zira Gonul, (sözde ve ISDE) doğrudan Huzur, yalandan kuşku duyar "buyurduğunu belledim. Tirmizi, Kıyâmet 60
Açıklamalar
. Şüphe veren ile vermeyeni tayin işinde ölçü, müslümanın gönlüdür. Çünkü KALP, doğrudan tatmin, yalandan tedirgin olur. Şüpheli şeyleri terketmek, birA COK sıkıntıdan peşinen kurtulmak demektir.Helâl ve haram şuuru, şüphelilere karşı gösterilecek dikkatli tavırlarla canlı tutulabilir. Özellikle haram sınırlarının hızla yok edildiği günümüzde bu konu daha birA nezâket ve ehemmiyet kazanmıştır. Şüphelileri terketmek, müslümanı günah işlemiş OLMA ihtimalinin kahredici endişesinden kurtaracaktır.
Hadisten Öğrendiklerimiz
1. Şüphelilerden Uzak durup Helal olanlara yönelmek gerekir. Harama düşmekten korunmak böylece sağlanmış olur.
2. İnsan "içine sinmeyen" Veya "içinin ısınmadığı" konulardan Uzak kalmalıdır. Gonul yatkınlığı herkes için Özel ölçüdür. "Müftiler fetvâ vers de sens gönlüne BAK" (Ahmed İbni Hanbel, Müsned IV, 194) Hadis-i şerîfi Daima ölçü alınmalıdır.
3. Allah saygısı ile dolu Olan müslümanlar, Büyük günahlara düşme endişesi ile Küçük günahlardan Uzak dururlar.
«البيعان بالخيار ما لم يتفرقا, فإن صدقا وبينا بورك لهما في بيعهما, وإن كتما وكذبا محقت بركة بيعهما».
. 3 Ebu Halid Hakim İbni Hizam Ra 'Den rivayet edildiğine gore Resûlullah SAV şöyle buyurdu:
"Satıcı ve Alici (Soz kesip) pazarlığı bitirdikten sonra birbirlerinden ayrılmadıkça alis-verişi bozup bozmamakta serbesttirler. Eger onların sin Biri karşılıklı olarak doğru söyler (mal lie paranın durumunu olduğu gibi) açıklar ISE, alis-verişleri bereketli olur. Yok Eger gizler ve Yalan beyânda bulunurlarsa, alis-verişlerinin bereketi kalmaz "Buhari, Büyû '19, 22, 44, 46 och Muslim Büyû'. 47.
Açıklamalar
Alis-verişte malin ve paranın durumunu olduğu gibi söylemek, varsa kusurlarını gizlememek Veya Yalan beyânda bulunmamak Temel ilkedir. Doğru sözlülük, ticârette ve kazançta Bereket vesilesidir. Äksi ISE, alis-verişte hayır ve Bereket bırakmaz. Doğruluğun ekonomiye bu Acidan etkisi inkâr edilemez.
Hadis, kazanma ve kar kavramına ahlâkî ve mânevî boyut getirmektedir. Demek ki kazanma sadece rakamla ifâde edilecek birA konu değildir. Onda birA de "Bereket ve hayırlılık yönü" vardır. Bu da dürüstlük ile sağlanabilmektedir. Yalan söyleyerek Veya malin ayıbını gizleyerek, daha doğrusu karşısındakini aldatarak para kazanmak mümkün ISE de bu, müslümanca birA Tavir değildir. Zira Hz. Peygamber BIR Baška Hadis-i şerîfinde "Bizi aldatan bizden değildir" buyurmuştur (Bk. Muslim Iman 164). O Halde müslümanın gerçek kazancı, bütün muamelelerinde müslümanca Yani dürüst davranmaktadır. Doğru sözlülük, özellikle kul haklarıyla ilgili konularda COK daha Büyük ONEM arzetmektedir.
Bu Acidan bakıldığı zaman ticârî reklâmların çığırtkanlığa varmaması, Yalan ihtivâ etmemesi, malin vasıflarını dosdoğru aksettirmesi gerekmektedir. Äksi Halde Büyük ölçüde birA aldatma Soz konusu olur. Yalana dayalı reklâmlarla Elde edilen servetlerin, eninde-sonunda Elden çıkacağı, kimseye hayretmeyeceği açıktır. Bu durumvete, sayısız misalleriyle ortadadır.
"Haksız kazanç", "kara para" gibi kavramlar, müslümanın dürüstlük vasfına terstir. Az da kazansa müslümana doğruluk yakışır. Çünkü Bereket dürüstlüktedir. Allah'ın Bereket verdiği kazanç ISE, ASLA Küçük değildir.
Hadisten Öğrendiklerimiz
1. Alis-verişe konu Olan malin ve paranın ayıbını açıklamak gereklidir. Gizlemek haramdır. Kusurun sonradan ortaya çıkması pazarlığın feshine sebeptir.
2. Yalan berekete mânidir.
3. Doğru tâcir az kar etse de kazancının bereketini görür.
Cenab-I Allah doğrularla beraber olanlardan eylesin.
Cenab-I Allah Peygamberi gibi Emin vasfı ile tanınan birA peygambere yakışan Emin birA ümmet olmayı hepimize nasip etsin.
Amin ....
IGMG GT EĞİTİM BAŞKANLIĞI
